GeoExplorer

Zamek w Prochowicach

przez , Paź.24, 2014, w Zabytki

Zamek w ProchowicachProchowice będące niewielkim miasteczkiem posiadają bogatą historię. Zostały założone w 1250 roku przez Piotra I z Prochowic, choć wzmianki o tym mieście znajdowane są w dokumentach z 1217 roku wymieniających miejscowe kościoły. Powstanie miejscowości wiązane jest również z istniejącym tu pierwotnie drewnianym gródkiem w pobliżu którego palatyn legnicki Iko w 1259 roku wzniósł murowany zamek. Gród po otrzymaniu w 1309 roku od książąt śląskich (Bolesława, Henryka i Władysława) licznych przywilejów zaczął się rozwijać. Do XV wieku Prochowice były miastem na prawie niemieckim noszącym nazwę Parchowicz przyjętą od pobliskiego zamku.Zamek w Prochowicach (1)Pierwszej przebudowy średniowiecznego zamku (zmieniającego wielokrotnie właścicieli) dokonał Otto Zedlitz w 1422 roku w trakcie której otoczona już wcześniej fosą budowla zyskuje dodatkowe umocnienia oraz czworoboczną wysoką wieżę o wysokości 31,5 m, grubości murów u podstawy 2 m, a w partiach górnych 1 m. Wieża spełniała kilka funkcji m.in. strzegła wjazdu, w dolnych partiach posiadała loch więzienny. Na wysokości 13,5 m zlokalizowano ciekawą konstrukcję – wydzieloną sklepieniami izdebkę do której prowadziła bardzo wąska klatka schodowa, którą z trudem mógł poruszać się jeden uzbrojony wojownik. Przypuszcza się, że miejsce to miało być ostatnim schronieniem dla właściciela zamku w przypadku zagrożenia i zdobycia zamku przez nieprzyjaciela. Kolejnej przebudowy dokonał Fabian von Schönaich powiększając plan całej budowli we wszystkich kierunkach, w tym budynek mieszkalny połączony z kaplicą zamkową, parterowy budynek bramny (w wyniku czego powstał niewielki dziedziniec przed wjazdem na zamek), budynki zostały otynkowane i otrzymały dekoracyjne szczyty, a wokół starej części wzniesiono niskie mury tworzące taras. Attykę z motywem groteski wykonał Parrow, a gmerk kamieniarski Hans Lyndener.

Od 1554 roku właścicielem zamku staje się zięć Otto Zedlitza – Oppersdorf, który wchodzi w spór z księciem Fryderykiem III, żądając od niego uznania prochowickiej posiadłości za wolną. Spór zakończył w 1567 roku cesarz Maksymilian II zarządzając na rzecz księcia Fryderyka III odszkodowanie w wysokości 20.000 dukatów od Oppersdorfa. W latach 1567-68 w zamku przebywał Henryk XI chroniąc się przed „morowym powietrzem” nawiedzającym Legnicę. Od 1568 roku właścicielem zamku jest Fabian von Schönaich dokonujący kolejnej rozbudowy (wmurowana w budynek bramny piaskowcowa tablica pamiątkowa „Pan Fabian von Schönaich rycerz 1581”) przekształcającej obronny charakter zamku w obszerny pałac. Cała budowla została otynkowana i udekorowana, pokryta sgraffitami, a na wieży pojawia się zegar.
W 1597 roku Prochowice przechodzą w ręce książąt legnickich, a zamek traci na wartości, staje się zaniedbywany i podupada. Do dawnej świetności doprowadza go dopiero Joachim Fryderyk i jego syn Jerzy Rudolf w latach 1613-1637, wzbogacając m.in. wnętrza, ozdabiając je wielkimi salami i rozszerzając zamek. Spadkobierczynią zostaje siostra Jerzego Rudolfa księżniczka Maria Zofia. Za jej rządów, w maju 1642 roku Prochowice zostają zajęte przez wojska szwedzkie, które niszczą je, w tym i zamek, a spowodowane zniszczenia są tak znaczne, że wyburzono pierwsze partie budowli.Tablica pamiątkowa Fabiana von SchönaichPo śmierci Jerzego Wilhelma (ostatni z Piastów Śląskich) Prochowice przechodzą w ręce cesarza Leopolda, a od 1740 do 1820 roku stają się własnością Hohenzollernów. Kolejnym nabywcą był hrabia Erdmann Sylvius von Pückler, po raz kolejny dokonujący przebudowy i odnowy zamku, a w XIX wieku kolejno Ernst Liman, Ernst Schlegner, Leopold Weber z Wrocławia, co nie służyło świetności budowli. Wówczas to do renesansowego budynku mieszkalnego dobudowano parterowy, prostokątny pawilon związany z ogrodem, pełniący również funkcję ogrodu zimowego. Posiadał wysoką podmurówkę przerzucona przez teren dawnej fosy, którą wcześniej osuszono. Ogród zlokalizowany był po wschodniej stronie drogi wjazdowej do zamku, od zachodu zamykała go również ta droga, od północy elewacja zamku z pawilonem, a od południowego-wschodu pozostałości ziemnych obwałowań. Główne wejście do ogrodu wiodło z zamku, z południowego budynku mieszkalnego, przez dwa gotyckie otwory drzwiowe i szerokie schody. Na dnie dawnej fosy ulokowano starannie strzyżone trawniki połączone żwirowymi ścieżkami, klomby kwiatowe z pojedynczymi drzewami, a całości ogrodzono ozdobnymi płotkami. Dokładne określenie daty powstania przyzamkowego ogrodu jest niemożliwe w związku z pojawiającymi się, coraz to innymi właścicielami, z których każdy może być uznawany za współtwórcę.Plan zamku w ProchowicachOstatniej renowacji zamku dokonano po 1906 roku gdy jego właścicielami i wszystkich dóbr stali się hrabia Kurt Strachwitz i baron Richard von Mattencloit.
Podczas II wojny światowej zamek w Prochowicach został mocno zniszczony. W latach powojennych w dalszym ciągu popadał w ruinę. W chwili obecnej jest restaurowany i na powrót odzyskuje swoją świetność. Wnętrza zamkowe nie są dostępne dla zwiedzających – można go podziwiać jedynie z zewnątrz.

:, , , , ,

Leave a Reply

Szukasz czegoś?

Użyj poniższego formularza:

Nadal nie znalazłeś tego, czego szukasz? Zostaw komentarz w notce, lub skontaktuj się z nami a zajmiemy się tym.

Blogroll

Kilka bardzo polecanych stron...